علت خنک‌ نکردن کولر خودرو چیست؟

قطعه نیوز: در روزهای گرم سال کولر یکی از مهم ترین امکانات ماشین​ است. در گذشته نه چندان دور که اغلب ماشین ها فاقد کولر بودند و کمبود آن تا این حد احساس نمی شد. امروزه اغلب خودرو ها دارای کولر هستند هر چند گروهی از رانندگان با این تصور اشتباه که استفاده از کولر باعث فشار مضاعف به موتور ماشین می شود از ان استفاده نمی‌کنند اما تحمل ترافیک های سنگین شهری در گرمای تابستان بدون کولر ماشین بسیار دشوار است.

کولر ماشین در حقیقت یک کولر چند تکه جدا، همانند اسپلیت های خانگی است. با این تفاوت که کمپرسور کولر در خودرو بوسیله چرخش موتور بکار میوفتد.‍ در بعضی از مواقع کولر ماشین سرمای مورد نیاز اتاق را تامین نمی‌کند.

خنک نکردن کولر خودرو دلایل گوناگونی دارد که در این جا به تعدادی از مهم ترین آن ها اشاره میکنیم. با توجه به هزینه هايی تعمیرات و نگه داری خودرو موارد به ترتیب از ساده‌ترین آغاز می‌گردد:

1. رانندگی پرگاز «تخته گاز»

یکی از ساده‌ترین دلایل گرم شدن باد کولر رانندگی در حالت پر گاز یا تخته گاز است! اغلب ماشین ها دارای مکانیزمی هستند که کولر را هنگام فشردن پدال گاز تا انتها قطع می کنند.

رانندگی پر گاز تنها به معنی بالا رفتن دور موتور تا محدوده رد لاین نیست ؛ تعداد زیادی از رانندگان به دلایل مختلف ترجیح میدهند از دنده های سبک تر استفاده کنند، به دلیل شتاب و قدرت کمتر ماشین در دنده های سبک راننده وادار به فشردن پدال گاز تا انتها می شود، بنابر این حرکت در حالت تمام گاز دراین نوع رانندگی  اجتناب ناپذیر است . این امر باعث می شود کولر در تعداد زیادی از لحظات رانندگی قطع بشود.

2.کثیف بودن کنداسور یا رادیاتور کولر

کندانسور یا رادیاتور کولر یکی از قطعات سیستم خنک کننده خودرو است. گاز کولر بعد از عبور از  کمپرسور فشرده و مایع میشود. مایع فشرده که حرارت بالایی دارد باید قبل از ورود به سوزن یا شیر اکسپنشن بیش از نیمی از حرارت خودرا در کندانسور از دست بدهد تا هنگام ورود به قسمت کم فشار گرمای محیط را گرفته و تبدیل به گاز شود.

از آنجایی که رادیاتور کولر در جلوی خودرو و رادیاتور آب قرار دارد، ذرات خاک، حشرات، تکه های گیاهان و…. باعث کثیف شدن و گرفتگی شبکه های خارجی رادیاتور کولر می شود.

عملکرد قابل قبول کولر ماشین و ایجاد سرما داخل اتاق به دفع گرمای رادیاتور کولر در جلوی خودرو بستگی دارد. در حقیقت بیشتر حرارت کندانسور حرارت داخل اتاق ماشین است که از طریق اواپراتور به سمت کمپرسور و کندانسور هدایت شده است.

کثیف بودن کندانسور کولر خودرو باعث گرم شدن و اختلال در عملکرد کولر و بالا رفتن آمپر آب ماشین در سرعتهای پایین و ترافیک می شود. بنابر این بهتر است هر سال با شروع فصل گرما کنداسور کولر خودرو خودرا تمیز کنید.

برای تمیز کردن رادیاتور کولر راه های متفاوتی وجود دارد که با توجه به مقدار کثیفی و جرم ان انجام می شود. ساده‌ترین راه تمیز کردن کندانسور فشار باد است، باد گرفتن از جلو و عقب کندانسور خاک و ذرات لابلای شبکه های رادیاتور کولر را تا حد زیادی بیرون می آورد. البته اینکار باید با حوصله و دقت انجام شود.

طبق معمول قسمتهای پایینی کندانسور بسیار کثیف تر از قسمتهای بالایی است. ممکن است خاک لابلای شبکه های رادیاتور با گذشت زمان و ترکیب با آب باران در جاده به گل خشک شده تبدیل شده باشد.

دراین صورت بهترین راه حل استفاده از فشار آب است. بهتر است بعد از گرفتن آب روی شبکه های رادیاتور کولر مدتی منتظر بمانید تا گل و ذرات خشک شده خیس خورده و براحتی جدا شوند.

برای از بین بردن کثیفی های رادیاتور کولر میتوان از محلول پنجاه درصد جرم گیر با آب استفاده کرد، بدین صورت که محلول را روی شبکه ها ریخته یا اسپری کنید و پس از ده دقیقه با فشار آب بشویید. استفاده از فشار آب کارواش برای تمیز کردن رادیاتور کولر نتایج بهتری به همراه دارد.

3.کثیف بودن اواپراتور داخل اتاق

یکی از دلایل خوب خنک نشدن کوار ماشین کثیف شدن اواپراتور است. به دلیل عبور دائمی هوا در تابستان و زمستان از اواپراتور طبق معمول لایه اي از خاک روی ان را میگیرد. کثیف شدن اواپراتور علاوه بر کم کردن سرمای کولر باعث ایجاد بوی نامطبوع هنگام خاموش شدن کمپرسور می شود.

به دلیل رطوبت ایجاد شده در محیط خاک آلود، اواپراتور میتواند محل تجمع انواع باکتری،میکروب و قارچ ها باشد که در مواردی ممکن است سلامتی انسان رابه خطر بیندازد.

«نگارنده سند و آماری دراین خصوص ندارد» تمیز کردن مستقیم اواپراتور یا همان رادیاتور کولر داخل اتاق ماشین به دلیل محل قرار گیری ان تا حدودی مشکل است. در بعضی از ماشین ها که فیلتر اتاق داخل اتاق و پشت محفظه داشبورد قرار دارد میتوان با خارج کردن فیلتر و استفاده از فشار باد اواپراتور را تا حدود زیادی تمیز کرد.

اما برای تمیز کردن اواپراتور تمام ماشین ها یک راه نسبتا ساده وجود دارد که نیازمند صبر و حوصله است ودر شرایطی که دسترسی به اواپراتور سخت و پر هزینه است توصیه میشود که در این جا به توضیح چگونگی انجام ان می پردازیم. ابتدا کولر ماشین را روشن کرده و شدت باد فن را روی کمترین مقدار تنظیم کنید.

دریچه ورود هوا الزاما باید روی حالت چرخش داخل خودرو باشد

در خودرو هایی که سیستم ایرکاندیشن اتوماتیک دارند باید بوسیله حالت دستی شرایط فوق را انتخاب نمود. حدود هشت تا ده لیتر آب را درون یک ظرف همانند قابلمه جوش بیاورید و ان را جلوی صندلی شاگرد در زیر داشبورد بگذارید.

یک شیشه الکل صنعتی«حدود نیم لیتر» به آب اضافه کنید و اجازه بدهید کولر خودرو تا ولرم شدن آب حدود چها دقیقه روشن بماند. دربهای خودرو بایددر تمام این زمان بسته باشد.

بر خلاف تصورات عام در جا کار کردن کولر هیچ ضرری برای کولر و موتور ماشین ندارد. با نگاه به لوله خروجی آب «drain» کولر در زیر اتاق میتوانید شاهد خروج آب کثیف از محفظه اواپراتور باشید و با قرار دادن ظرف در زیر ان میتوانید این عمل را تا تمیز و صاف شدن آب خروجی ادامه دهید.

4.خرابی دریچه های کولر و بخاری

خرابی یا تنظیم نبودن دریچه های نظارت سرما و گرمای سیستم کولر و بخاری باعث مخلوط شدن هوای گرم و سرد ودر نتیجه کاهش سرمای کولر در تابستان و همچنین گرمای بخاری در زمستان می شود. این اشکال طبق معمول بعد از باز و بست داشبورد و یا نصب رادیو پخش خودرو توسط افراد غیر متخصص بوجود می‌آید.

در تعداد زیادی از  ماشین ها درایور تنظیم هوای سرد و گرم یک دریچه تنظیم هوا را جابه‌جا میکند که مسیر عبور هوا را از درون رادیاتور بخاری یا مسیر موازی ان انتخاب میکند.

درایور تنظیم دما ممکن است به‌صورت سیمی و کاملا مکانیکی باشد که با تغییر جای روکش سیم نظارت و یا خم شدن سیم مفتول ان از تنظیم خارج میشود. در بعضی از خودرو ها دریچه های بخاری بوسیله خلا کار میکنند که گرفتگی یا ترک خوردن لوله های خلا باعث اختلال در عملکرد دریچه ها می شود.

نظارت الکترونیکی دریچه های بخاری و کولر در خودروهای جدید

فرمان الکترونیکی به یک موتور گیربکسی کوچک منتقل شده و دریچه ها را باز و بسته می کنند. هر چند نظارت کننده های الکترونیکی بسیار دقیق عمل می کنند اما در مواردی نیز دچار اشکال شده و راندمان کولر یا بخاری را تحت تاثیر قرار می دهند.

خارج از نوع نظارت دریچه تنظیم گرما و سرما چه به‌صورت مکانیکی و یا الکترونیکی اغلب دریچه ها بوسیله فوم، ابر و یا واشر های لاستیکی آب بندی می شوند. این مواد پس از چند سال خواص خودرا از دست می دهند و نمی توانند دریچه ها رابه خوبی آب بندی کنند در نتیجه باعث نشتی هوای گرم در تابستان و هوای سرد در زمستان می شوند‌.

از آنجایی که گرمای بخاری ماشین بوسیله حرارت آب موتور تامین می شود طبق معمول در هنگام اشکال در دریچه کولر سرمای کولر بعد از بالا رفتن آمپر آب کمتر می شود .

در اغلب مواقع نیز میتوان مخلوط بودن باد سرد و گرم‌ را به خوبی حس کرد. به این ترتیب که با نزدیک کردن پشت دست به دریچه کولر در قسمتهای مختلف مخلوط بودن باد گرم و سرد محسوس است.

5. مشکلات فن کندانسور

کندانسور یا همان رادیاتور کولر  طبق معمول در جلوی رادیاتور آب خودرو قرار دارد. برای خنک شدن کندانسور هنگام روشن بودن کولر  یک یاچند فن پیش بینی شده است که‌ با روشن شدن کولر بکار می افتند.

چرخش فن باعث عبور هوا و خنک شدن گاز فشرده داغ داخل کندانسور می شود، گاز داخل کندانسور بسیار فشرده است و با از دست دادن حرارت تبدیل به مایع می شود و پس از عبور از اکسپنشن و تبدیل مجدد به گاز ایچاد سرما می کند. خرابی و کار نکردن فن کندانسور مشکلات متعددی بوجود می آورد که باعث گرم شدن باد کولر می شوند.

خنک نشدن گاز فشرده در کندانسور باعث بالا رفتن فشار گاز در قسمت پر فشار و قطع شدن کولر می شود زیرا در مدار پر فشار کولر یک سنسور فشار گاز وجود دارد که برای پیشگیری از خرابی کمپرسور یا ترکیدن لوله های کولر درهنگام کم یا زیاد بودن بیش از حد فشار گاز کمپرسور را قطع می کند.

بنابر اینکار کردن فن کندانسور برای خنک شدن کولر ضروری می‌باشد. در ماشین هایی که دارای دو یا چند فن می باشند از کار افتادن یکی از فن ها یا کار نکردن دور تند فن باعث گرم شدن باد کولر بعد از گرم شدن موتور خودرو یا در گرمای زیاد هوا می شود.

طبق معمول کولر این ماشین ها در ساعات خنک تر روز به خوبی کار می کنند ودر هنگام ترافیک و گرمای زیاد دچار اشکال می‌شوند. یکی از علایم اشکال در فن خودرو داغ کردن موتور ماشین هنگام روشن بودن کولر در ترافیک و سربالایی است.

کار نکردن فن کندانسور ممکن است به دلیل خرابی رله، مقاومت‌ بازرسی دور یا موتور فن باشد. در عده اي از ماشین ها یونیت مخصوص نظارت دما و یا ecu فن کندانسور را هنگام روشن شدن کولر بکار می اندازد، بنابر این اشکال در یونیت نظارت دما و کامپیوتر خودرو نیز میتواند باعث اشکال در عملکرد فن بشود.

سلامت باطری نیز تاثیر زیادی در دور و قدرت فن دارد و ضعیف شدن ان میتواند باعث پایین آمدن دور فن ودر نتیجه داغ کردن موتور در ترافیک و سربالایی  بشود، طبق معمول داغ کردن بیش ار حد موتور نیز باعث گرم شدن کولر می شود.

6.خرابی سنسور فشار گاز «فشنگی گاز کولر»

سنسور فشار گاز کولر که در میان تعمیرکاران به فشنگی کولر معروف است یکی از قطعات مهم کولر ماشین میباشد. فشنگی کولر یک میکرو سوئیچ فشار سنج چند حالته است که در مسیر پر فشار کولر قرار دارد.

اگر فشار گاز داخل سیستم از حد معینی کمتر باشد سنسور فشار گاز اجازه روشن شدن به کمپرسور کولر را نمی‌دهد ودر صورت بالا رفتن بیش از حد فشار نیز کمپرسور را قطع می کند.

یکدیگر از وظایف فشنگی کولر روشن کردن دور تند فن کندانسور است.  هنگام استفاده از حداکثر توان کولر با دور بالای فن داخل اتاق و یا در هوای بسیار گرم فشار گاز درون سیستم با بالا رفتن حرارت گاز بالا می رود، دراین هنگام فشنگی گاز کولر بوسیله مدارهای الکترونیکی واسطه دور تند فن را بکار می اندازد که موجب خنک شدن گاز فشرده درون کندانسور و تعدیل فشار میشود. بنابر این روشن است که هر نوع اشکال در سنسور فشار گاز کولر باعث اشکال در عملکرد کولر ماشین می شود.

خراب شدن سنسور فشار گاز باعث بروز مشکلات متعددی می شود. در بعضی مواقع به محض بالا رفتن فشار گاز تا حد طبیعی سنسور فشار کمپرسور را قطع میکند و با پایین آمدن فشار مجددا وصل می شود، این اتفاق طبق معمول در حین رانندگی با دور بالای موتور میوفتد و از علائم ان سرد و گرم شدن لحظه ای باد کولر است. تکرار این وضعیت باعث آسیب به کلاچ کمپرسور و برخی قطعات دیگر کولر می شود.

در مواقعی نیز سنسور فشار گاز دور تند فن را روشن نمی کند، در اینصورت کولر در شرایط عادی به خوبی کار می کند اما در گرمای زیاد و ترافیک فشار گاز سیستم به دلیل روشن نشدن دور تند فن بالا رفته و کولر قطع می شود. در مواقعی که فشنگی کولر بطور کامل خراب باشد کمپرسور از کار افتاده و کولر در هیچ شرایطی کار نمی کند.

7.خرابی ترموستات داخل اتاق

تقریباً تمام خودرو ها دارای ترموستات کولر داخل اتاق هستند. خودرو هایی که سیستم ایرکاندیش اتوماتیک دارند طبق معمول دارای دو ترموستات در اتاق می باشند که یکی بر روی اواپراتور و دیگری پشت قسمتی از داشبورد جاسازی شده است.

ترموستات کولر بعد از رسیدن دمای اواپراتور به نزدیک صفر درجه کمپرسور را قطع می کند. این مکانیزم برای جلوگیری از یخ زدن اواپراتور طراحی شده است. زیرا درصورت یخ زدن اواپراتور حجم هوای خروجی از دریچه ها بشدت کم شده و دما افزایش می یابد.

خرابی ترموستات ممکن است باعث کارکرد بیش از حد کمپرسور و یخ زدن اواپراتور و یا قطع شدن کامل یا زود هنگام کمپرسور بشود. درصورت قطع شدن زود هنگام کمپرسور باد خروجی کولر به اندازه کافی سرد نمی‌شود و طبق معمول کمپرسور در فواصل کوتاه قطع و وصل می شود.

8.خرابی شیر اکسپنشن اواپراتور

شیر اکسپنشن یا تبخیر یکی از مهم ترین قطعات سیستم خنک کننده است. با روشن شدن کولر گاز سیستم خنک کننده بوسیله کمپرسور تحت فشار قرار گرفته و مایع می شود ؛ مایع پس از عبور از کندانسور «رادیاتور کولر» تا حدی خنک شده و وارد اکسپنشن می شود.

اکسپنشن دارای یک سوراخ نسبتا نازک است که در مدار کولر مانند یک اسپری عمل می کند. مایع پس از عبور از اکسپنشن وارد قسمت کم فشار شده و با جذب حرارت محیط به سرعت تبدیل به گاز می شود.

البته باید بدانید جهت بیشتر عمر کردن گاز کولر و شارژ بودن گاز کولر هر 15 روز یکبار به مدت 5 دقیقه کولر خودرو را روشن کنید ( حتی در زمستان ) تا هم شارژ شود و هم لوله های کولر خراب نشود.

انتهای پیام/